María Reimóndez, luvas con literatura

Boxeo e literatura ou boxeo e cine. Sempre casaron ben. Crónicas de recursos literarios, vidas para levar á escrita ou á pantalla. A diferenza é que, no caso de María Reimóndez, a autora, a persoa da cultura, a das letras, é a mesma que pon as luvas para subir varias veces por semana ó ring. Aí está a diferenza, co engadido de ser unha muller, aínda unha excepción nun deporte moi masculinizado.

“A raíz da publicación de ‘Furia’ si que a xente coñece máis esta faceta miña, pero aínda así, nunha entrega de premios había xente que me facía comentarios sobre a violencia do boxeo e así. Moito antes desta novela, escoitaba constantes comentarios desafortunados”, asume a escritora, tradutora, feminista e fundadora e colaboradora con ONGs. Un perfil que, a priori, ninguén espera atopar no boxeo, aínda que “e un pouco absurdo. Temos moitas facetas máis alá da escritura e se escribir é algo vital para min, debido a que é unha faceta á que dedico moito tempo e esforzo, creo que o boxeo está a un nivel semellante na miña vida”, defende a autora.

Esta realidade é así ata tal punto que se trata de “algo que organiza o meu día. Por exemplo, agora vou a traballar ó sur da India coas compañeiras da ONG. Manter a forma alí para min é unha prioridade. Iso ten que ver co boxeo. Teño que manter esa certa forma física para despois poder seguir adestrando. É unha constante que me axuda a ter a cabeza no seu sitio e a afrontar moitas violencias que sofres no espazo público”, relata Reimóndez.

No seu caso, explica que lonxe dos prexuízos, “o boxeo non é violencia”, e de feito, asegura que “é un deporte de contacto. A violencia é discriminar, violencia é tratar mal... Moitas outras cousas que son antagónicas ó boxeo", relata a deportista e escritora.

No ámbito da cultura e das letras atopa sorpresa e distancia co mundo das luvas, os ‘sparrings’ e os combates. E, María Reimóndez, tamén móvese nun ambiente completamente diferente, que non é peor nin mellor. “Temos a idea de que a xente que practica boxeo ten un perfil moi concreto e eu creo que vai mudando. Aínda así, a min é un espazo no que me gusta estar. ¿Atopo escritoras e así? Pois non. Pero atopo persoas que me interesan igual ou máis que a que hai noutros mundos que temos máis prestixiados socialmente”, relata a escritora e deportista.

Neste contexto, diferente ó habitual nunha profesional en tradución e interpretación, María Reimóndez engade que “no boxeo teñen acollida moitas vidas que están agochadas, como as de rapazas migrantes ou xitanas. Hai unha diversidade de persoas e, para min, é moi enriquecedor compartir espazo con elas”. E tamén, engade que “no boxeo hai certo tipo de homes, non porque atraian un perfil de marxinalidade, senón porque o que da é un entorno de seguridade. Aporta unha disciplina e permite saír de certo contexto social no que te moves porque naciches nunha clase social ou en certo lugar. E aí tes un espazo no que atoparás un trato de respecto e unha disciplina coa que encamiñar a túa vida. Ese perfil existe, pero non é o único. Aínda que creo que é ó revés do que pensa a xente”.

A lucense afincada en Vigo dende hai máis de vinte anos comezou no mundo do boxeo hai moito tempo en “disciplinas como aerobic e outras que tiñan cousas similares”, ata que se anotou ó deporte do ring no Trabazos para pasar a La Vieja Escuela, onde está actualmente. “Apórtame moitas cousas, tanto a nivel físico como mental. É un deporte esixente e tes que adestrar para estar en boa condición, pero tamén, para as mulleres en particular, é un lugar para explorar os límites do teu corpo e perder o medo ó contacto físico”, explica sobre as achegas da disciplina no seu día a día e, engade que “aínda que está moi masculinizado, o propio deporte crea unha comunidade que é acolledora, formando un espazo de seguridade e apoio. Sempre hai xente coa que aprender e mellorar. Estou moi cómoda”.

A imposibilidade de competir

Ata tal punto atópase ben sobre o ring e coas luvas postas, que María Reimóndez lamenta que “non podo competir. A normativa da federación non permite debutar se tes máis de corenta anos”. Unha situación que considera inxusta porque “moitas mulleres chegamos tarde a este deporte porque tivemos outro plan de vida que o impediu”. Por iso, entende que “prexudica máis ós mulleres que os homes”. E, en todo caso, “estou en forma e, con 48 anos, claro que me gustaría”, resalta a viguesa. ¿O motivo?: “Para ter esa experiencia. Pero non porque teña aspiración de gañar nada. Pero si ter ese desafío comigo mesma de estar nun ring, diante de xente e poñerme ante unha compañeira”, relata.

No seu caso, tamén atopou no mundo do cuadrilátero o seu deporte axeitado tras intentos de nena e adolescente. “Os adestradores animáronme moito. Dende pequena, sempre me dixeron que era moi zoupona e que o deporte non era para min. Sempre fixen deporte, pero coa idea de que se me daba fatal e que era moi mala en todo. Facía a disciplina que tiña accesible, como o baloncesto ou o tenis, pero sempre me dicían que fatal. Ó chegar ó boxeo, foi ó contrario. Podo dar a impresión de que son zoupona porque son destra de man e zurda de pé e faime aprender lentamente algunhas cousas. Pero si que atopei unha comunidade na que hai paciencia suficiente para que a xente evolucione ó seu propio ritmo”, relata María Reimóndez.

Aí chega de novo o concepto de comunidade, de familia puxilística, que é distinta ó día a día. “Pode parecer o contrario pero recibo moita máis violencia no espazo público como escritora que no boxeo. Hai discriminación, é certo, pero como en calquera outro sitio. Non é comparable ó que se vive cando tomas a palabra en público e defendes as túas ideas ou o ameazados que se senten algúns homes da cultura por ver a mulleres neste espazo”, engade. E, neste relato, describe que “fun das moitas mulleres que sufriu maltrato na adolescencia. Xa escribín bastante sobre iso".