A Xunta actuará fronte ao inicio temperán no alcohol

A Xunta abriu onte mércores o prazo de consulta pública do novo plan galego de prevención de condutas adictivas 2026-2030, ao que se poderán presentar achegas ata o vindeiro 31 de outubro a través do Portal de Transparencia da Xunta de Galicia.

Mediante este procedemento, a cidadanía, as entidades e os profesionais interesados poderán trasladar as súas valoracións e propostas ao documento antes da súa aprobación definitiva.

Entre os principais retos que identifica o plan figuran previr o inicio temperán no consumo de alcohol, tabaco e cannabis, diminuír os consumos de risco entre a poboación máis nova e reducir a frecuencia dos episodios de embriaguez e do consumo de alcohol por enchente.

O documento busca tamén dar maior continuidade e estabilidade aos programas preventivos e reforzar o traballo en rede, mellorando a coordinación entre os axentes dos ámbitos sanitario, educativo, social, laboral e comunitario.

As actuacións previstas inclúen campañas de información e sensibilización, formación continua para os profesionais e axentes implicados e a actualización de materiais e ferramentas preventivas. Ademais, reforzaranse os sistemas de información, seguimento e avaliación, co fin de dispoñer de indicadores que permitan orientar as intervencións e medir os seus resultados.

Unha das novidades do plan é a actualización das prioridades para responder aos novos patróns de consumo. Así, o concepto de “conduta adictiva” amplíase para incluír, ademais do consumo de substancias, comportamentos como o xogo presencial e en liña ou o uso compulsivo de internet.

Marco de apoio á atención

A autoridade sanitaria reforzará o seu liderado técnico e institucional na planificación, ordenación e avaliación das políticas de prevención e na coordinación dos axentes implicados, ao tempo que o plan aposta pola formación, a investigación e a difusión de boas prácticas.

A iniciativa chega cando a Xunta tamén reforza a atención ás persoas con adiccións. Este ano destina máis de oito millóns de euros a financiar entidades sen ánimo de lucro especializadas na drogodependencia e noutras adiccións, e outros 312.000 euros a seis entidades que desenvolven programas de incorporación social para pacientes con trastornos adictivos. Estas últimas asisten a preto de 1.600 persoas: 1.247 homes e 341 mulleres.

No ámbito normativo, a Lei de protección da saúde das persoas menores e prevención das condutas aditivas sitúa Galicia como a primeira comunidade en prohibir aos menores o consumo de bebidas enerxéticas e vapeadores.

Asturias tamén aprobou unha lei sobre estas bebidas, e o Goberno de España tramita un anteproxecto que as prohibiría aos menores de 16 anos, ou de 18 se superan os 32 mg de cafeína por 100 ml. Fóra de España, no contexto europeo, Lituania vetou a súa venda a menores de 18 anos en 2014, e Polonia e Letonia tamén aplican restricións semellantes.

A documentación do plan e a información para presentar achegas pódense consultar no Portal de Transparencia da Xunta.

Accións para frear o acceso dos menores aos locais de xogo

A estratexia autonómica de prevención de condutas adictivas deixa atrás as recomendacións xenéricas e despliega unha batería de medidas concretas que abranguen desde a detección precoz ata o control da venda de produtos a menores.

Unha das novidades é a creación de equipos móbiles de prevención. Sanidade porá en marcha unidades autonómicas itinerantes para levar os programas aos concellos que hoxe carecen de técnicos especializados. A isto súmase o SICA-Galicia, unha plataforma analítica que servirá como sistema de alerta temperá. O seu obxectivo é monitorizar en tempo real ameazas emerxentes, como os picos de adicción ás pantallas, os repuntes de apostas ou a irrupción de novas drogas sintéticas.

No ámbito educativo, implantaranse novas guías de cribado en centros de atención primaria, servizos sociais e colexios que permitirán que sanitarios e profesores poidan intervir ante o primeiro sinal de risco.

O plan tamén endurece o réxime sancionador e incrementa o control sobre a venda e a subministración de alcohol, bebidas enerxéticas, tabaco e produtos relacionados a menores de idade. Na mesma liña, aumentarán as inspeccións para bloquear o acceso de menores aos locais de xogo. Para competir o botellón, abriranse instalacións e espazos públicos en horarios non habituais, con plans deportivos e culturais que desvinculen a festa do consumo, subliñou a Xunta.

Por último, e co fin de reforzar os contornos saudables, ampliaranse tamén xeograficamente as zonas libres de tabaco e cigarros electrónicos.